Bảo dưỡng bê tông đúng kỹ thuật giúp hạn chế nứt, tăng độ bền

Đổ bê tông đúng cấp phối, kiểm soát độ sụt tốt và đầm kỹ mới chỉ hoàn thành một phần công việc. Nếu bê tông vừa đổ xong bị phơi nắng, mất nước nhanh hoặc bảo dưỡng không liên tục, chất lượng kết cấu vẫn có thể bị ảnh hưởng đáng kể. Thực tế tại công trường, không ít trường hợp sàn, mái hoặc nền bê tông xuất hiện rạn chân chim chỉ vài ngày sau thi công. Một trong những nguyên nhân thường gặp là bề mặt bê tông mất nước quá nhanh trong giai đoạn đầu. Vậy bảo dưỡng bê tông như thế nào cho đúng, bắt đầu từ lúc nào và cần kéo dài bao lâu?

Vì sao phải bảo dưỡng bê tông sau khi đổ?

Nước trong hỗn hợp bê tông không chỉ giúp hỗn hợp có tính công tác khi thi công mà còn tham gia vào quá trình thủy hóa xi măng.

Nếu bê tông mới đổ gặp:

• Nắng trực tiếp;
• Nhiệt độ cao;
• Gió mạnh;
• Độ ẩm không khí thấp;
• Bề mặt kết cấu lớn như sàn, mái, đường bê tông;

nước ở lớp bề mặt có thể bốc hơi rất nhanh. Khi tốc độ mất nước quá lớn, lớp bê tông phía trên dễ co ngót sớm trong khi phía dưới chưa biến dạng tương ứng. Đây là một trong những điều kiện làm tăng nguy cơ rạn chân chim, nứt co ngót và suy giảm chất lượng lớp bê tông bảo vệ.

Bảo dưỡng đúng kỹ thuật giúp:

• Duy trì độ ẩm cho quá trình thủy hóa: Bê tông có điều kiện tiếp tục phát triển cường độ thay vì bị mất nước quá sớm.
• Hạn chế nứt bề mặt: Đặc biệt quan trọng đối với sàn mái, sân bê tông, nền nhà xưởng và những cấu kiện có diện tích bề mặt lớn.
• Cải thiện độ đặc chắc: Bề mặt được bảo dưỡng tốt thường có khả năng chống thấm, chống mài mòn và độ bền môi trường tốt hơn so với bê tông bị để khô sớm.
• Giúp bê tông đạt các tính chất thiết kế: Một cấp phối tốt không thể bù hoàn toàn cho việc thi công và bảo dưỡng sai.

Khi nào bắt đầu bảo dưỡng bê tông?

Theo TCVN 8828:2011, quá trình bảo dưỡng ẩm tự nhiên cần được tiến hành liên tục ngay sau khi hoàn thiện bề mặt bê tông và được chia thành hai giai đoạn kế tiếp nhau. Đây là điểm rất quan trọng. Không nên hiểu rằng phải chờ bê tông cứng hẳn mới bắt đầu bảo dưỡng.

Giai đoạn 1: Bảo dưỡng ban đầu

Ngay sau khi xoa và hoàn thiện mặt, bê tông còn tương đối yếu. Lúc này không nên dùng dòng nước mạnh tưới trực tiếp lên bề mặt vì có thể làm hư hỏng lớp mặt.

Có thể sử dụng:

• Màng nilon;
• Vải bạt;
• Bao tải hoặc vật liệu giữ ẩm;
• Phun sương;
• Hợp chất tạo màng bảo dưỡng phù hợp.

TCVN 8828:2011 đặc biệt yêu cầu hạn chế nước bốc hơi do nắng, gió, nhiệt độ và độ ẩm không khí, đồng thời khuyến nghị phủ bề mặt khi bê tông có nguy cơ mất nước nhanh.

Giai đoạn 2: Bảo dưỡng tiếp theo

Khi bề mặt đã đủ ổn định để tiếp xúc với nước mà không bị hư hại, chuyển sang giai đoạn giữ ẩm liên tục.

Có thể thực hiện bằng:

• Tưới nước;
• Phun sương;
• Phủ bao tải ẩm;
• Giữ cốp pha kết hợp tưới;
• Ngâm nước đối với bề mặt thích hợp.

Điểm quan trọng nhất không phải tưới thật nhiều nước trong một lần mà là tránh để bề mặt bê tông khô xen kẽ giữa các lần tưới. TCVN cũng quy định số lần tưới phải căn cứ điều kiện khí hậu địa phương sao cho bề mặt bê tông luôn ẩm và việc giữ ẩm cần được duy trì cả ban ngày lẫn ban đêm.

5 Phương pháp bảo dưỡng bê tông thường dùng tại công trường

1. Phủ nilon ngay sau khi hoàn thiện bề mặt

Đây là giải pháp đơn giản nhưng rất hữu ích đối với sàn, nền hoặc mái trong điều kiện nắng nóng. Màng phủ giúp giảm tốc độ nước bốc hơi khỏi bê tông.

Cần chú ý: phủ kín bề mặt, hạn chế khe hở và tránh để gió cuốn màng phủ.

Phương pháp này đặc biệt hữu ích trong những giờ đầu khi chưa thể tưới nước trực tiếp.

2. Phủ bao tải ẩm kết hợp tưới nước

Bao tải hoặc vật liệu giữ nước được phủ kín bề mặt, sau đó tưới để duy trì trạng thái ẩm. Ưu điểm của cách này là nước không thoát đi quá nhanh, đồng thời bề mặt ít chịu tác động trực tiếp của tia nước.

Trong điều kiện nắng nóng, đây là phương pháp phù hợp cho:

• Sàn bê tông;
• Sân bê tông;
• Dầm;
• Cấu kiện đúc tại chỗ;
• Một số cấu kiện bê tông đúc sẵn.

3. Phun nước hoặc phun sương

Phun sương giúp duy trì độ ẩm mà hạn chế tác động cơ học lên lớp bê tông còn non. Khi bê tông đã đủ ổn định, có thể tưới trực tiếp nhưng nên phân bố nước đều trên toàn bộ bề mặt. Một lỗi khá phổ biến là tưới rất nhiều tại một số vị trí trong khi khu vực khác lại bị khô.

4. Ngâm nước đối với sàn và bề mặt nằm ngang

Với sàn mái hoặc khu vực phẳng có thể tạo bờ bao và duy trì một lớp nước trên bề mặt sau khi bê tông đã đủ ổn định. TCVN 8828:2011 cho phép thực hiện ngâm nước trên mặt bê tông thay cho tưới giữ ẩm trong giai đoạn bảo dưỡng tiếp theo.

Phương pháp này có ưu điểm là duy trì độ ẩm khá đồng đều. Tuy nhiên phải kiểm tra kỹ khả năng chứa nước, thoát nước và điều kiện kết cấu trước khi thực hiện.

5. Giữ cốp pha và duy trì độ ẩm

Đối với cột, dầm, tường hoặc các cấu kiện đứng, cốp pha có thể góp phần hạn chế nước bốc hơi khỏi bề mặt bê tông. Sau khi tháo cốp pha, nếu bê tông chưa đạt mức yêu cầu bảo dưỡng thì vẫn phải tiếp tục giữ ẩm cho phần bề mặt vừa lộ ra. Đây cũng là yêu cầu được nêu trong TCVN 8828:2011.

Bảo dưỡng bê tông bao nhiêu ngày là đủ?

Đây là câu hỏi thường bị trả lời quá đơn giản bằng một con số như “7 ngày”. Thực tế, không có một thời gian duy nhất áp dụng cho tất cả bê tông và mọi vùng khí hậu.

Theo TCVN 8828:2011, thời gian bảo dưỡng phụ thuộc:

• Vùng khí hậu;
• Mùa thi công;
• Loại bê tông;
• Loại xi măng;
• Phụ gia;
• Môi trường sử dụng;
• Cường độ bảo dưỡng tới hạn.

Đối với công trình tại Phú Yên

Theo phân vùng trong TCVN 8828:2011, khu vực phía Đông Trường Sơn từ Diễn Châu đến Ninh Thuận thuộc vùng khí hậu B, do đó Phú Yên nằm trong nhóm này.

Đối với bê tông nặng thông thường, bảng giá trị của tiêu chuẩn đưa ra:

Các giá trị trên là mức được quy định cho trường hợp tiêu chuẩn tương ứng, không nên sử dụng máy móc cho mọi kết cấu. Ví dụ, với bê tông khối lớn trong công trình công nghiệp và dân dụng, TCVN quy định thời gian bảo dưỡng cần thiết không dưới 7 ngày đêm, bên cạnh các yêu cầu riêng của thiết kế.

Các kết cấu bê tông gần biển trong phạm vi tiêu chuẩn đề cập cũng có yêu cầu tăng thời gian bảo dưỡng nếu thiết kế không có quy định riêng. Điều này đáng lưu ý đối với nhiều công trình ven biển tại Phú Yên.

Bảo dưỡng tốt bắt đầu từ cả chất lượng bê tông đầu vào

Bảo dưỡng đúng không thể sửa hoàn toàn một mẻ bê tông có cấp phối sai, tỷ lệ nước không phù hợp hoặc vật liệu đầu vào không đạt yêu cầu. Ngược lại, bê tông chất lượng tốt cũng khó phát huy đúng tính năng nếu thi công và bảo dưỡng không đúng kỹ thuật.

Vì vậy, chất lượng kết cấu cần được kiểm soát đồng bộ từ lựa chọn vật liệu, thiết kế cấp phối, trộn, vận chuyển, đổ, đầm đến dưỡng hộ sau thi công.

Nhà máy sản xuất VLXD Thành An cung cấp vật liệu xây dựng, bê tông và các sản phẩm bê tông phục vụ công trình dân dụng, công nghiệp, giao thông và hạ tầng tại Phú Yên. Với từng hạng mục, việc lựa chọn loại bê tông và phương án thi công phù hợp ngay từ đầu sẽ giúp nhà thầu kiểm soát chất lượng tốt hơn và hạn chế các sự cố phát sinh sau khi đổ.

Khách hàng có nhu cầu tư vấn lựa chọn bê tông, vật liệu xây dựng hoặc yêu cầu báo giá cho công trình tại Phú Yên có thể liên hệ Nhà máy VLXD Thành An để được hỗ trợ theo nhu cầu thực tế của dự án.

Thông tin liên hệ:

• Địa chỉ: Thôn Lương Phước, xã Sơn Thành, tỉnh Đắk Lắk
• Email: tctthanhtrung@gmail.com
• Hotline 0973 33 6666